Kimine göre, ABD, 3 Ocak’ta Ä°ran’ın önemli adamı Kasım Süleymani’yi durup dururken öldürdü. Suikast, OrdadoÄŸu ve Avrupa’de ÅŸaÅŸkınlık yarattı. Süleymani’nin öldürülmesinin yeni bir hesaplaÅŸmayı baÅŸlatacağını birçok kiÅŸi düÅŸündü. Oysa geliÅŸmeler bu yönde olmadığını düÅŸünmekteyiz.
Öncelikle bilinmesi gereken, halen Ä°ran’da çok büyük bir ekonomik kriz olduÄŸudur. Ä°ran da ekonomik sıkıntılardan dolayı çok ciddi protesto ve ayaklanmalar vardı ve mevcut iktidar ciddi bir otorite ve beka sorunu ile yüzleÅŸmek üzereydi.
Ä°kinci olarak Trump, Ülkesinde azil sürecini henüz atlatmış deÄŸil. Azil süreci ile baÅŸlayan ve ters gitmeye aday çok ciddi sıkıntıların olduÄŸu bir seçim kampanyasına girmek üzereydi.
Üçüncü nokta ise, ABD Irak politikasında bir netlik saÄŸlamış deÄŸil.
Nitekim, suikasttan beÅŸ gün sonra Trump, “ABD silahlı kuvvetlerinin, açık ara dünyanın en güçlü ve donanımlı orduları ve her ÅŸeye hazır olduÄŸunu, Ä°ran’ın geri adım attığını, bunun taraflar ve dünya içindünya için de çok iyi bir ÅŸey olduÄŸunu” Söyledi. Ve ekledi, “Ä°ran davranışını deÄŸiÅŸtirene kadar Tahran’a yeni yaptırımlar getirilecek”.
Türkiye’nin Durumu:
Türkiye, son yıllarda pek çok dengeyi ABD aleyhine deÄŸiÅŸtirmiÅŸtir. Türkiye’nin NATO ve Batı Asya siyasetinin deÄŸiÅŸmesiyle bölgede Avrasya güçleri etkinleÅŸti. Batı Asya’nın parçalanmakta olan ülkeleri, birleÅŸmeye baÅŸladı. Bu birleÅŸme, ABD emperyalizmine karşı oldu. Batı Asya ülkelerindeki halklar, tarihlerinin en yüksek ABD karşıtlığı düzeyine eriÅŸti.
Türkiye, Suriye’nin kuzeyine yaptığı Zeytin Dalı, Fırat Kalkanı, Barış Pınarı harekâtlarıyla ABD’nin kurmakta olduÄŸu Kürt Koridorunu engelledi. Hendek savaÅŸlarıyla TSK, ABD’nin kara gücü PKK’nın omurgasını kırdı. Kuzey Irak’ta oldu bittiyle iÅŸgal edilen Kerkük, Türkiye ve Irak’ın birlikteliÄŸiyle kurtarıldı. Bu konuda, ABD tarafında 3 Ocak günü öldürülen Süleymani’nin katkısı olduÄŸu bilinmektedir. Böylece ABD’nin Batı Asya ile ilgili bölücü, yıkıcı planları parçalandı.
DiÄŸer tarafdan Türkiye, DoÄŸu Akdeniz’de Libya le anlaÅŸarak, ABD önderliÄŸindeki cephenin planlarını bozdu. Türkiye’nin bu atağından sonra Ä°talya, DoÄŸu Akdeniz’deki ABD önderliÄŸindeki andlaÅŸmadan çekildi. Böylece DoÄŸu Akdeniz’deki ABD planları da en azından ÅŸimdilik boÅŸa çıktı.
Sonuç olarak bu gün varılan noktada, Batı Asya’nın güvenlik, birlik kilidi Türkiye’dir. Türkiye’yi zayıflatıp parçalamadan Batı Asya’nın kilidi açılamaz.
Bu açıdan baktığımızda, Türkiye, saf dışı edilmeden ABD’nin Batı Asya’daki hedeflerini gerçekleÅŸtirmesi olanaksız görünmektedir. Süleymani’nin öldürülmesini Türkiye için bir uyarı olarak da deÄŸerlendirmek mümkündür.
Suikast Sonrası
Süyeymani suikasti sonrasında, Ä°ran misillemesi, kalabalık gösteriler de senaryonun bir parçası olarak görülmektedir.
Irak da yeÅŸil bölgle olarak belirtilen ve ultra güvenlikli olan bölgede binlerce kiÅŸi ellerini kollarını sallayarak giriyor. Esasen çoktan boÅŸaltılmış olan ABD elçiliÄŸinin önüne kadar piknik yapar gibi gelip saatlerce bağırıp çağırıp yalandan bir iki lastik yakıp, elçiliÄŸin zırhlı dış bahçe kapılarına taÅŸ ve tuÄŸlayla saldırıp (!) çekiliyorlar.
Tüm bu eylemleri an ve an tüm dünya kanallarından tam da kapının önünden dumanın en yüksek çıktığı açıdan çekilerek yayınlanıyor. Bu olaydan sonra, Ä°ran’ın güçlü adamı General Süleymani, kendisinden beklenmeyen bir ihtiyatsızlıkla, kalabalık bir konvoyla BaÄŸdat Hava Alanına doÄŸru yola çıkıyor. Ve dronlar tarafından konvoyu havaya uçuruluyor.
Sonuç:
BaÅŸa dönecek olursak, bugün itibariyle;
Ä°ran’da bir süre de olsa, ekonomik kriz ve sair sebeplerle gösteri, protesto yapılamaz. Rejim aleyhtarları sessizce susturulur.
Basına ve kamu oyuna, Trump’un bizzat emir verdiÄŸi söylenerek, hem azil sürecinde hem de, yaklaÅŸan seçimlerde güç kazanmış olacaktır.
Yaratılan savaÅŸ atmosferi nedeniyle, petrol fiyatlarında dalgalanma, bunu önceden ilen aktörlere büyük çıkarlar saÄŸlar.
Bu arada, Rusya da petrol fiyatları yükselmesi ile durumdan büyük kazanç saÄŸlar. Göç dalgası gündemden düÅŸer.
Türkiye, bu çatışmada tarafsız kalamaz. Astana sürecinde güçlenecektir.
Bununla birlikte,
ABD’nin bölgede zayıfladığı, boÅŸ da olsa üslerinin ve elçiliÄŸini koruyamadığı algısı yayılacaktır.
BeÅŸ gün içinde geliÅŸen olaylara bakarak, Süleymani ve cenazede ölenler ile düÅŸen Ukrayna uçağındakilerin olayın kaybedenleri olduÄŸunu söyleyebiliriz.