SOMALİ NASIL YOKSULLAŞTI?
Kenan ÖZEK
Dünya televizyonları Somali' de yaÅŸanan iç savaşı ve açlıkları anlatırken sebebini kuraklığa ve cehalete baÄŸlıyordu. Açlık ve iç savaşın suçlusu gökte görünmeyen bulutlardı.
Batı basını sorunu böyle anlattı.
Çünkü Mikrofon ve kalem tüm bu sorunları yaratanların elindeydi.
Somali, 1970 yıllarına kadar gıda üretimi açısından kendine yeterli ülkelerden biriydi.
Ülkenin yarısı gıda üreten çiftçilikle, yarısı da hayvancılıkla çobanlıkla geçiniyordu.
Her iki grup da dar gelirliydi ama asla Somali'de kimsenin açlıktan ölme ihtimali yoktu.
3300 km uzunluÄŸunda da deniz kıyı ÅŸeridi vardı. Balıkçılık ticareti de ek gelir kaynağıydı.
Ta ki ülkeye IMF girinceye kadar.
Ülkeye ABD ÅŸirketleri ve ABD askerleri girinceye kadar.
Çiftçiler ile çobanlar kendi aralarında ihtiyaç takası yapıyorlar, birbirlerini aç bırakmıyorlardı.
1983'e kadar hayvancılık ihracat gelirlerinin %80'ini oluşturuyordu.
1980'lerin başındaki IMF müdahalesi Somali'nin tarım krizinin ÅŸiddetlenmesini saÄŸladı. Ekonomik reformlar çiftçilerle çobanlar arasındaki takasa dayalı dengeyi alt üst etti.
Somali'nin Paris Klübü'ne olan borçlarını ödemesini saÄŸlamak için hükumete çok sıkı tasarruf tedbirleri dayattı.
Dış borçların büyük kısmı Washington kökenli finans kuruluÅŸlarından alınmıştı.
Bunlar IMF' yi zorladı, IMF Somali hükumetini mecbur etti.
Yapısal uyum proğramları adı altında, tahılda kendine yeterli olan Somali'yi tahıl ithalatına bağımlı hale getirdiler.
BaÅŸlangıçta ucuz ve bol satılan ithal buÄŸday ve pirinç akışı zamanla yerel üreticileri periÅŸan etti.
Ardından haziran 1981'de IMF'nin dayattığı Somali parasının devalüasyonu, yakıt, gübre ve tarım girdilerinin fiyatlarında artışa neden oldu.
Üretim altyapısını çökertti.
Bu dönemde en verimli tarım arazileri, bürokratlar, subaylar ve iktidara yakın tüccarlar tarafından ele geçirildi.
İthal edilen hayvan ilaçlarının fiyatları devalüasyonlar nedeniyle çok arttı.
Önceden ücretsiz olan Hayvancılıktaki veterinerlik hizmetleri IMF'nin emriyle tamamen paralı hale getirildi.
Hayvan saÄŸlığının özelleÅŸtirilmesi, suyun ticarileÅŸmesi ile ülkede hayvancılık ve çiftçilik imha edildi.
Devlet harcamalarının Bretton Woods kuruluÅŸlarının denetiminde yeniden yapılandırılması tarımsal altyapıyı çökertti.
IMF'nin emriyle hazırlanan ekonomik reformlar saÄŸlık ve eÄŸitim proÄŸramlarının parçalanmasına yol açtı.
SaÄŸlık harcamaları çok azaldı.
Dünya Bankası verilerine göre, bir ilkokul çocuÄŸu başına düÅŸen eÄŸitim harcamaları yıllık olarak 1982 'de 80 dolar iken, 1989'da 4 dolara düÅŸtü. Okullar harap oldu, öÄŸretmen maaÅŸları en alt düzeye indi.
IMF-Dünya Bankası programı Somali ekonomisini çökertmiÅŸti. Çobanlar iÅŸsiz çiftçiler aç kalmaya baÅŸladı.
Somali Devlet çiftlikleri Dünya Bankası denetiminde kapatılmaya zorlandı ya da özelleÅŸtirildi.
Kamu sektöründeki ücretler ayda 3 dolara kadar düÅŸürüldü.
1989'da dış borç yükümlülükleri ihracat gelirlerinin %195 'ine ulaÅŸtı.
1991'de açlık ve iç savaÅŸ baÅŸladı.
Somali Devleti, ABD iÅŸgalinde bir mafya devleti haline dönüÅŸtürüldü.
1993'de ABD askeri müdahalesi oldu.
Açlık, iç savaÅŸ, yabancı müdahalesi, küresel ÅŸirketler ve ABD iÅŸgali kalıcı hale geldi.
Mafya grupları denizlerde korsanlığa başladılar.
Ülkede petrol bulundu, kıymetli madenler bulundu, ama ortada devlet yoktu.
Ülke ABD'nin kontrolü altındaki silahlı çetelerce kontrol edilir oldu. Açlık ve iç savaÅŸla ülke bitirildi.
Ülkenin kalıcı zenginlikleri ABD'li ÅŸirketlerce paylaşıldı.
Açlıktan ve iç savaÅŸtan kırılan Somali'nin %99'u Müslümandır.
Sünni Åžeriatle yönetilir.
Åžafi mezhebi hakimdir.
Sünni İslam Åžeriatıyla yönetilen Müslüman Somali'de bunlar yaÅŸanırken: Denizin karşı tarafında ise yine Åžeriatla yönetilen dünyanın en zengin Müslüman Arap ülkeleri, ÅŸehirleri zevk-i sefa içinde yaÅŸamaktaydı.
Suudi Arabistan, Katar, Bahreyn, BirleÅŸik Arap Emirlikleri, Dubai..
Vasıfsız bir Suudi aile üyesinin, her bir prensin ÅŸahsi serveti 5-10 milyar dolar arasındadır. Ama somali'ye bir kuruÅŸ yardım etmedikleri gibi tamamen ABD iÅŸgaline destek verdiler. ABD'nin baskısıyla Somali'den aldıkları büyük baÅŸ hayvan alımını da durdurarak, Somali'de hayvancılığın da yok edilmesine sebep oldular.
Yani arkadaÅŸlar sözün özü:
Müslüman Somali'nin, Sudan'ın, Yemen'in bugün açlıktan ve savaÅŸtan kırılıyor olması kader deÄŸil, tabiattan deÄŸil yada barbarlıktan deÄŸildir.
Son 500 yıldır dünyanın en organize soyguncu iÅŸgalci Batı ülkeleriyle, son 1400 yılın en Allahsız, en zalim, en hırsız, en dinsiz Arap yönetimlerinin güçlerini birleÅŸtirip mazlum toplumlara saldırmasındandır.
Kuraklıklar, depremler doÄŸadandır, ancak bu küreselleÅŸme çağında açlıklar, kıtlıklar, iç savaÅŸ ve iÅŸgaller insan yapımıdır.
Tamamının planlandığı, tasarlanıp uygulamaya konduÄŸu yer ABD, İsrail ve Londra'dır. Küresel ÅŸirketler ve bunların tetikçi kurumlarıdır.
Tanıdık geldi mi?ŞK