Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak’ın açıkladığı Orta Vadeli Program’ın (OVP) adı, “Yeni Ekonomi Programı (YEP)” olarak deÄŸiÅŸti. Yeni program 2019-2021 yıllarını kapsayarak 3 yıllık olacak.
Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, CumhurbaÅŸkanlığı Dolmabahçe Çalışma Ofisi'nde, 2019-2021 yıllarını kapsayacak Yeni Ekonomi Programı'nı açıkladı.
Bakan Albayrak, yeni programı ile ilgili olarak “ yeni bir baÅŸarı hikayesi yazma hedefimiz” ÅŸeklinde tanımladı. Bu programın için “Yeni Ekonomi Programı” ifadesini kullandı.
"Ekonomik yaptırımların adeta bir silah gibi kullanıldığı bir dönemden geçiyoruz" diyen Bakan Albayrak’ın yeni programının özeti;
“ Türkiye 2002-2013 yılları arası ekonomide bir tarih yazmıştır. Åžimdi, önümüzdeki 3 yıllık ekonomi programımızı yazarken ana motivasyon kaynağımız yeni bir baÅŸarı hikayesi yazma hedefimizdir. Tüm küresel zorluklara karşılık Türkiye'nin ekonomideki hedeflerine ulaÅŸmasını saÄŸlayacak ekonomik bir program hazırladık. O nedenle adını yeni ekonomi planı olarak deÄŸiÅŸtirdik.!
​- Bu geniÅŸ kapsamlı daÅŸlarının bir araya gelerek oluÅŸturduÄŸu, büyük kapsamlı bir OVP dır.
— 2013 yılında mayıs ayında Türkiye, belki de tarihinin en güçlü ekonomik göstergelerine sahipti. Hepimiz geleceÄŸe umutla bakıyorduk. Ancak Gezi olaylarıyla baÅŸlayan süreç, 17-25 Aralık, bizi doÄŸrudan etkileyen savaÅŸ ve jeolopilik risklerle birlikte 15 Temmuz darbe giriÅŸimi hayata geçti.
— Ekonomimiz yara aldı. Planlananların hayata geçirilmesine fırsat verilmedi. YaÅŸadığımız her zorluk karşısında, her zaman millete gittik, art arda birçok seçimle karşı karşıya kaldık.
— Bu dönem, dünyanın derin kırılmalardan geçtiÄŸi bir dönem. 10 AÄŸustos'ta doÄŸrudan ekonomimizin ve para birimimizin hedef alınmasıyla bu sürecin hedefi olduk. Milletten aldığımız beÅŸ yıllık yetkiyi çok iyi deÄŸerlendirerek iÅŸte bu planı hayata geçiriyoruz. Ekonomimizin güçlü ve zayıf yanlarını gayet iyi biliyoruz. Bu programı, toplumun tüm kesimleriyle birlikte kurguladık.
— Bugün sizlere açıkladığımız bu programımız üç ana temel üzerine oturuyor.
Birincisi dengelenme, sonra disiplin ve nihayetinde deÄŸiÅŸim olarak kurguladığımız bu süreç, ekonomimizin bazı temel alanlarında daha sürdürülebilir bir modele geçmeden önce, 2019-2021 döneminde ekonomik dengelenme yaÅŸadığımız bir yol haritasını ortaya koyuyor.
Ä°kinci prensibimiz disiplindir. Son prensibimiz ise deÄŸiÅŸimdir. Temel hedefimiz, ekonomiyi yapacağımız her politika deÄŸiÅŸiminde katma deÄŸer saÄŸlayacak bir ivmeye oturtmaktır. Büyümeyi sürdürülebilir ve saÄŸlıklı bir çizgiye getirteceÄŸiz. 2020 yılında yüzde 3.5 ve 2020'den sonra yüzde 5 ÅŸeklinde bir büyüme saÄŸlamak, temel amacımız olacaktır.
Enflasyon, kamu maliyesi, istihdam ve cari açıkla bankacılık alanlarını öne çıkardık. Merkez Bankası fiyat istikrarı için elindeki tüm amaçları bağımsız bir ÅŸekilde kullanmaya devam edecektir. Ancak enflasyon için bu yeterli deÄŸildir. Toplum genelinde bir desteÄŸe ihtiyacımız var. Yeniden yapılandırılmış finansal istikrar ve kalkınma komitesi hayata geçirilecek. Enflasyonla topyekun mücadele planını hayata geçireceÄŸiz. Gıda fiyatlarındaki dalgalanmalar yakından izlenecek ve bunlarla mücadele edeceÄŸiz.
Bir diÄŸer alanımız, kamu maliyesi. Enflasyonla mücadelenin yanında, ülkemizin en baÅŸarılı alanlarından birisi kamu maliyesinde saÄŸlanan disiplinli duruÅŸu olmuÅŸtur. Kaynakların doÄŸru ve verimli kullanılmasını saÄŸlayacak bir dizi tedbirleri almaya baÅŸladık. Ä°halesi yapılmamış veya henüz baÅŸlamamış projeler askıya alınacak.
Kamu özel iÅŸbirliÄŸi uygulamalarının daha etkin ve finansal açıdan verimli olması için düzenlemeler hayata geçirilecek. Vergilerde önemli iyileÅŸtirmeler ve etkinliÄŸi kalmamış olan istisna, muafiyet ve indirimleri kaldıracağız.
Aynı dönemlerde bütçe açığımızda 1.8, 1.9 ve 1.7 olarak gerçekleÅŸip bütçe açığını sınırlı tutma hedefimizi gerçekleÅŸtirmiÅŸ olacağız. Cari açıkta bu yıldan itibaren, artan turizm geliri ve ihracatı önceleyen uygulamaların devreye alınmasıyla birlikte önemli bir düÅŸüÅŸ yakaladık. Bu devam edecek.
Yatırımlarda önceliklerimizi vereceÄŸiz temel alanların başında yer alan cari açık, düÅŸürülmesi noktasında büyük bir anlam ifade ediyor. Kimya ile birlikte yazılım sektörü, bu mücadelenin önemli alanlarından biri olacak.
Tüm bakanlıklarımız, bu süreci eylem planlarıyla sahiplenerek yakından takip edecektir. Cari açık, yüzde 2.6 düzeylerine inecek. Ä°stihdam önemli alanlarımızdan bir diÄŸeri. Ä°ÅŸsizlik oranları 2020'de yüzde 10.8 seviyesine düÅŸmüÅŸ olacak. 2021 yılında Türkiye, 2 milyon yeni istihdam oluÅŸturmuÅŸ olacak.
Temel makro hedeflere hızlıca baktığımızda yeni ekonomi programımızın hedeflerini net bir ÅŸekilde görüyoruz. Yeni bir baÅŸarı hikayesi olarak, tüm yatırımcılarımıza güven verecek. Bu noktada baktığımızda bugün yeni ekonomi programımız daha öncekilerden farklı.
BÜYÜME, BÜTÇE AÇIÄžI VE ENFLASYON HEDEFLERÄ°
Yeni Ekonomi Programı'nda büyüme hedefleri;
2018 için yüzde 3.8, 2019 için yüzde 2.3, 2020 için yüzde 3.5 ve 2021 için yüzde 5 olarak belirlendi.
Yeni Ekonomi Programı'nda bütçe açığının GSYH'ya oranı hedefi 2018 için yüzde 1.9, 2019 için yüzde 1.8, 2020 için yüzde 1.9, 2021 için yüzde 1.7 oldu.
Yeni Ekonomi Programı'nda enflasyon hedefleri;
2018 için yüzde 20.8, 2019 için yüzde 15.9, 2020 için yüzde 9.8, 2021 için yüzde 6.0 oldu
Program hedefleri ülke gerçekleriyle uyumu ve ekonomi yönetiminin hızlı karar alma gücüyle önümüzdeki 3 yılda gerçekleÅŸtirilmiÅŸ olacak.
'TÜRKÄ°YE KALKINMA BANKASI'NI YENÄ° VE GÜÇLÜ BÄ°R BANKAYA DÖNÜÅžTÜRÜYORUZ'
Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde, diÄŸer bakanlıklardan temsilcilerin de katıldığı Kamu Maliyesi DeÄŸiÅŸim ve DönüÅŸüm Ofisi'ni kurduk. Gelir artırıcı önlemlerin tespit edilip hayata geçirilmesinden sorumlu olacaklar. Biraz farklı çalışacaklar. Bakanlıklararası bir ekip kurarak, birlikte çalışma kültürümüzü geliÅŸtirecekler. Sürekli sahada olacaklar. Tasarruf hedeflerimizin gerçekleÅŸtirilmesi hedefimizde öncülük edecekler. 76 milyar TL'lik hedeflerle yetinmeyecekler.
Bugün bu ofisin faaliyete geçtiÄŸini bu program vesilesiyle duyurmak istiyorum. Bankacılık sektörümüze iliÅŸkin yaÅŸanan tüm bu süreçler, önemli adımları atmamızı ortaya koyuyor. Son dönemdeki ekonomik zorluklar nedeniyle reel sektör, firmalarımızın birçoÄŸunun sorunlar yaÅŸadığını biliyoruz. Reel sektörümüzün finanse edilmesini saÄŸlamak en önemi önceliÄŸimiz. Bankaların güncel mali yapılarını tespit etmek için hızlı bir ÅŸekilde mali bünye deÄŸerlendirme çalışmalarını baÅŸlatıyoruz. Gerekli görüldüÄŸü taktirde bankacılık yapısını güçlendirecek ve mevcut kredilerin yeniden yapılanmasını saÄŸlayacak bir seti devreye sokacağız. Burası önemli. Türkiye Kalkınma Bankası'nı, yeni ve güçlü bir bankaya dönüÅŸtürüyoruz.
'VERGÄ°DE Ä°STÄ°SNA, Ä°NDÄ°RÄ°M GÄ°BÄ° HUSUSLAR YENÄ°DEN GÖZDEN GEÇÄ°RÄ°LECEK'
Vergiyi tabana yayma ve dolaylı vergilerin payını azaltmak için önemli çalışmalar yapacağız. Ä°stisna, indirim gibi hususlar yeniden gözden geçirilecek. Gayrimenkul envanteri tamamlayacak, tapu harçları ve emlak bedellerini gerçek deÄŸerleri üzerinden alacak bir süreç baÅŸlatıyoruz. Vergi prim ve diÄŸer kamu alacaklarına iliÅŸkin yeniden yapılandırma süreci bundan sonra hayata geçirilecek. Süreci doÄŸru yürütmek için bir veri analiz merkezi kuruyoruz. Bunlar, vergideki kayıt dışı alanları tespit ederek üzerine gidecek.Bir diÄŸer önemli adım; katma deÄŸer noktası. Ülke ekonomisinin deÄŸerini artıracak sektörel projelerin bir kısmı burada.
Bundan sonra yatırım kararlarının merkezinde, Türkiye'nin katma deÄŸerinin artırılması amacıyla sektör odaklı programlar olacak. Ä°laç, petro-kimya, enerji… Cari açığa doÄŸrudan etki edecek sektörler öncelenecek ve bunların odağında olduÄŸu projeler hayata geçirilecek.
Uygulama ve takip, burası çok önemli. 2019-2021… En önemli farklılıklardan bir tanesi bunları denetleyecek mekanizmaların hayata geçirilmesi olacak. Uygulanmayan eylemlerin birebir takipçisi olacağız. Bakanlıklarımızdan sözü alacağız ve bunların tutulmasının takipçisi olacağız.
YEP'in uygulanmaya baÅŸlamasından itibaren, 3'er aylık dönemlerde eylemlerin uygulanmasını takip edecek ve gerekli adımları hep birlikte atacağız. Bütün bu adımları attıktan sonra, tüm paydaÅŸlarımızın desteÄŸiyle milletimizin desteÄŸiyle müreffeh bir yaÅŸam için projelerimizi hayata geçireceÄŸiz
Ä°Åž DÜNYASI NE DEDÄ° :
TOBB Başkanı Hisarcıklıoğlu
Türkiye Odalar ve Borsalar BirliÄŸi (TOBB) BaÅŸkanı Rifat HisarcıklıoÄŸlu, "Yeni Ekonomi Programı'nda (YEP) sorunlar doÄŸru tespit ve teÅŸhis edilerek, gerçekçi tedbirler ortaya konulmuÅŸ." ifadelerini kullandı.
Ä°SO Yönetim Kurulu BaÅŸkanı Bahçıvan
Ä°stanbul Sanayi Odası (Ä°SO) Yönetim Kurulu BaÅŸkanı Erdal Bahçıvan, bugün açıklanan Yeni Ekonomi Programı'nın en önemli tarafının enflasyonla mücadele ve orta vadede tek haneli rakamın hedeflenmesi" olduÄŸunu belirterek, "Bu alanda yakalanacak olan baÅŸarının getireceÄŸi finansal istikrar dönemiyle birlikte, yeniden nitelikli ve sürdürülebilir bir büyüme hedefine dönülmesini olumlu buluyoruz." ifadesini kullandı.
TESK Genel BaÅŸkanı Palandöken
Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Genel BaÅŸkanı Bendevi Palandöken, esnaf camiası olarak Yeni Ekonomi Programı'na (YEP) destek ve güvenlerinin tam olduÄŸunu belirtti.
Ä°TO BaÅŸkanı Avdagiç
Ä°stanbul Ticaret Odası (Ä°TO) BaÅŸkanı Åžekib Avdagiç, 2020-2022 dönemini kapsayan Yeni Ekonomi Programı'na iliÅŸkin, "2020 ve sonrası için yüzde 5 gibi güçlü bir büyüme hedefimiz var. Bunu çok önemsiyoruz. Böylece ekonomide güçlü büyüme dönemi baÅŸlayacaktır."
ATO Yönetim Kurulu BaÅŸkanı Baran
Ankara Ticaret Odası (ATO) Yönetim Kurulu BaÅŸkanı Gürsel Baran, "Yeni Ekonomi Programı güven ve istikrara katkıda bulunacak, Türkiye'yi 100'üncü yılında yeni hedeflerine taşıyacaktır."
DEİK Başkanı Olpak
Dış Ekonomik Ä°liÅŸkiler Kurulu (DEÄ°K) BaÅŸkanı Nail Olpak, Yeni Ekonomi Programı'na (YEP) iliÅŸkin, "Önümüzdeki süreçte deÄŸiÅŸim ve dönüÅŸümle üreterek, yılda ortalama yüzde 5 büyüyen, enflasyonunu kademeli olarak düÅŸüren, cari dengesinde önemli bir baÅŸarı elde eden, istihdamını artıran, ekonominin tüm paydaÅŸlarıyla, reel ve finans sektörüyle sahada olan bir Türkiye göreceÄŸiz."
Åžeklinde programı detek verdiklerini açıklamışlardır.